فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو در رشت؛ مراحل بازگشت به فعالیت
جراحی زانو میتواند برای درمان مشکلاتی مانند پارگی رباط صلیبی، آسیب منیسک، ساییدگی شدید مفصل و بعضی آسیبهای ورزشی انجام شود. اما پایان عمل جراحی به معنای بازگشت فوری به حرکت طبیعی نیست. پس از جراحی، ممکن است فرد با درد، تورم، خشکی مفصل، ضعف عضلات یا دشواری در راه رفتن مواجه شود؛ مشکلاتی که برای برطرف شدن آنها معمولاً به یک برنامه توانبخشی مناسب نیاز است.
فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو در رشت یکی از بخشهای مهم روند بهبودی است که با هدف بازیابی دامنه حرکتی، تقویت عضلات، بهبود تعادل و بازگشت تدریجی به فعالیتهای روزمره انجام میشود. این فرایند باید با توجه به نوع جراحی، شرایط جسمانی بیمار و دستورهای پزشک تنظیم شود.
برای مثال، برنامه توانبخشی پس از تعویض مفصل زانو با فیزیوتراپی پس از بازسازی رباط صلیبی یا ترمیم منیسک یکسان نیست. در بعضی جراحیها حرکت و تحمل وزن زودتر آغاز میشود، اما در برخی دیگر لازم است برای محافظت از بافت ترمیمشده، محدودیتهای مشخصی رعایت شوند.
در این مقاله، مراحل فیزیوتراپی پس از جراحی زانو، تمرینهای رایج، مدت زمان تقریبی بهبودی، عوامل مؤثر بر بازگشت به فعالیت و نکات مهم انتخاب خدمات فیزیوتراپی در رشت را بررسی میکنیم.
چرا فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو اهمیت دارد؟
پس از جراحی، بدن برای ترمیم بافتها و سازگاری با شرایط جدید به زمان نیاز دارد. در این دوره، درد و تورم ممکن است حرکت زانو را محدود کنند و کاهش فعالیت نیز به ضعف عضلات ران و کاهش توانایی حرکتی منجر شود.
اگر توانبخشی متناسب با شرایط فرد انجام شود، میتواند به مدیریت این مشکلات و بازیابی تدریجی عملکرد کمک کند.
مهمترین اهداف فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو عبارتاند از:
- کمک به کنترل درد و تورم
- بازیابی تدریجی دامنه حرکتی مفصل
- فعالسازی و تقویت عضلات چهارسر ران و سایر عضلات مرتبط
- بهبود الگوی راه رفتن و کاهش وابستگی به وسایل کمکی در زمان مناسب
- افزایش تعادل و کنترل حرکات
- آمادهسازی تدریجی برای انجام فعالیتهای روزمره
- فراهم کردن شرایط مناسب برای بازگشت ایمنتر به ورزش، در صورت امکان
فیزیوتراپی فقط به انجام چند تمرین محدود نیست. ارزیابی وضعیت بیمار، آموزش مراقبتهای لازم، اصلاح شیوه حرکت و بررسی منظم میزان پیشرفت نیز بخش مهمی از برنامه درمانی هستند.

فیزیوتراپی بعد از چه جراحیهایی برای زانو انجام میشود؟
نوع جراحی یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده در برنامه توانبخشی است. پیش از شروع تمرینها، باید مشخص باشد چه ساختاری جراحی شده و چه محدودیتهایی برای آن وجود دارد.
۱. فیزیوتراپی بعد از تعویض مفصل زانو
در جراحی تعویض مفصل زانو، بخشهایی از سطوح آسیبدیده مفصل با اجزای مصنوعی جایگزین میشوند. این جراحی معمولاً برای افرادی انجام میشود که به دلیل تخریب قابل توجه مفصل، درد و محدودیت حرکتی دارند.
پس از این عمل، فیزیوتراپی به بازیابی حرکت، تقویت عضلات، آموزش راه رفتن و افزایش توانایی انجام فعالیتهای روزمره کمک میکند.
در مراحل اولیه ممکن است تمرکز درمان بر کنترل تورم، صاف و خم کردن تدریجی زانو، فعالسازی عضلات و راه رفتن با کمک وسایل کمکی باشد. با پیشرفت بیمار، تمرینهای تقویتی و عملکردی نیز به برنامه اضافه میشوند.
۲. فیزیوتراپی بعد از بازسازی رباط صلیبی
بازسازی رباط صلیبی قدامی یا ACL معمولاً برای درمان برخی پارگیهای رباط انجام میشود. پس از این جراحی، بازیابی قدرت عضلات، ثبات زانو و کنترل حرکتی اهمیت زیادی دارد.
در مراحل ابتدایی، اهدافی مانند کنترل تورم، بازیابی دامنه حرکتی مجاز و فعالسازی عضلات دنبال میشوند. سپس تمرینهای مقاومتی، تعادلی و عملکردی بهتدریج وارد برنامه میشوند.
بازگشت به دویدن، پرش یا ورزشهایی که با چرخش سریع همراه هستند، باید پس از ارزیابی قدرت، کنترل حرکتی و آمادگی عملکردی انجام شود؛ صرف گذشت چند ماه برای تأیید بازگشت به ورزش کافی نیست.
۳. فیزیوتراپی بعد از جراحی منیسک
منیسک یکی از ساختارهای داخل زانو است که به توزیع فشار و عملکرد مفصل کمک میکند. نوع جراحی منیسک بر برنامه توانبخشی تأثیر زیادی دارد.
برای مثال، پس از برداشتن بخشی از منیسک ممکن است روند پیشرفت حرکتی با ترمیم منیسک تفاوت داشته باشد. در ترمیم منیسک، ممکن است محدودیتهایی درباره خم شدن زانو یا میزان تحمل وزن وجود داشته باشند.
به همین دلیل، تمرینها باید دقیقاً با نوع عمل و دستور جراح هماهنگ شوند. استفاده از یک برنامه عمومی برای تمام جراحیهای منیسک مناسب نیست.
۴. فیزیوتراپی بعد از آرتروسکوپی زانو
آرتروسکوپی روشی است که برای بررسی یا درمان بعضی مشکلات داخل مفصل زانو انجام میشود. این عمل ممکن است برای اهداف مختلفی، از جمله درمان برخی آسیبهای منیسک یا غضروف، مورد استفاده قرار گیرد.
بنابراین، صرف انجام آرتروسکوپی مشخص نمیکند که چه برنامه توانبخشی لازم است. نوع اقدام جراحی و وضعیت بافتهای درگیر باید مشخص باشند تا تمرینها بهدرستی انتخاب شوند.
مراحل فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو
برنامه توانبخشی معمولاً به چند مرحله تقسیم میشود، اما زمان ورود به هر مرحله برای تمام بیماران یکسان نیست. وضعیت زانو، نوع عمل، سرعت ترمیم بافتها و دستور جراح تعیین میکنند که پیشرفت تا چه اندازه و با چه سرعتی انجام شود.
مرحله اول: کنترل درد و تورم
در روزها و هفتههای ابتدایی پس از جراحی، کاهش درد و تورم و محافظت از زانو اهمیت زیادی دارد.
تورم میتواند حرکت مفصل را دشوار کند و باعث کاهش فعالیت عضلات ران شود. به همین دلیل، در این مرحله معمولاً آموزش مراقبت از زانو، مدیریت فعالیت و انجام حرکتهای مجاز اهمیت دارد.
بسته به نوع جراحی، برنامه ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- بالا نگه داشتن پا در وضعیت توصیهشده
- استفاده از سرما یا سایر روشهای کنترل علائم طبق دستور درمانگر
- حرکت دادن مچ پا برای حفظ تحرک اندام
- انقباضهای ملایم عضلات در صورت مجاز بودن
- راه رفتن با واکر یا عصا طبق دستور تیم درمان
- رعایت محدودیتهای تحمل وزن و حرکت زانو
در این مرحله نباید برای سرعت بخشیدن به بهبودی، تمرینها را شدیدتر از حد توصیهشده انجام داد. درد و تورم باید در کنار میزان حرکت و عملکرد بیمار ارزیابی شوند.
مرحله دوم: بازیابی دامنه حرکتی زانو
پس از کنترل اولیه علائم، بازیابی حرکت زانو یکی از اهداف اصلی توانبخشی است.
توانایی صاف کردن زانو اهمیت زیادی دارد؛ زیرا محدودیت در این حرکت میتواند بر راه رفتن و عملکرد عضلات اثر بگذارد. خم شدن زانو نیز باید متناسب با نوع جراحی و محدودیتهای تعیینشده بهتدریج افزایش پیدا کند.
فیزیوتراپیست ممکن است از تمرینهای حرکتی کنترلشده یا تمرینهای کمکگرفته استفاده کند. انتخاب این تمرینها به وضعیت بیمار و اجازه حرکت در برنامه پس از عمل بستگی دارد.
اگر پس از ترمیم منیسک محدودیت خم شدن زانو وجود داشته باشد، نباید صرفاً برای رسیدن به دامنه حرکتی بیشتر از حد مجاز عبور کرد. همچنین پس از بعضی جراحیها، نحوه قرار دادن پا و وضعیت زانو در زمان استراحت اهمیت دارد.
هدف این مرحله، پیشرفت تدریجی حرکت بدون وارد کردن فشار نامتناسب به ساختارهای در حال ترمیم است.
مرحله سوم: تقویت عضلات اطراف زانو
پس از جراحی زانو، عضلات چهارسر ران ممکن است به دلیل درد، تورم و کاهش فعالیت ضعیف شوند. عضلات همسترینگ، عضلات ساق و عضلات لگن نیز در کنترل حرکات اندام تحتانی نقش دارند.
تقویت این عضلات به بهبود راه رفتن، کنترل زانو و انجام فعالیتهای روزمره کمک میکند.
بسته به مرحله بهبودی، تمرینهای مناسب ممکن است شامل موارد زیر باشند:
انقباض ایزومتریک عضلات چهارسر: در این تمرین، عضله بدون حرکت قابل توجه مفصل منقبض میشود. این تمرین در شرایط مناسب میتواند به فعالسازی عضله کمک کند.
بالا آوردن کنترلشده پا: در صورت مجاز بودن و وجود کنترل کافی عضلانی، این تمرین ممکن است برای تقویت عضلات مورد استفاده قرار گیرد.
تمرینهای مقاومتی تدریجی: با پیشرفت درمان، میتوان از مقاومت مناسب برای افزایش قدرت عضلات استفاده کرد.
تمرینهای تقویت لگن و ساق: این تمرینها بر اساس نیاز بیمار ممکن است به بهبود کنترل اندام و راه رفتن کمک کنند.
هیچکدام از این تمرینها نباید بدون توجه به نوع جراحی و محدودیتهای بیمار تجویز شوند. تعداد تکرارها، شدت و زمان شروع باید بر اساس ارزیابی فیزیوتراپیست تعیین شوند.
مرحله چهارم: اصلاح الگوی راه رفتن
پس از جراحی، بعضی افراد برای راه رفتن به عصا یا واکر نیاز دارند. استفاده از این وسایل به کاهش فشار نامناسب و حفظ ایمنی کمک میکند.
با افزایش توانایی بیمار، باید الگوی راه رفتن نیز بررسی شود. لنگیدن، کوتاه کردن گام یا ترس از تحمل وزن میتوانند حتی پس از کاهش درد ادامه پیدا کنند.
در این مرحله، فیزیوتراپیست ممکن است روی موارد زیر کار کند:
- انتقال وزن به شکل کنترلشده
- هماهنگی حرکات پاها هنگام راه رفتن
- بهبود نحوه تماس پا با زمین
- افزایش تدریجی فاصله و مدت راه رفتن
- بالا و پایین رفتن از پله در صورت مناسب بودن شرایط
- کاهش وابستگی به وسایل کمکی در زمان مناسب
کنار گذاشتن عصا یا واکر نباید فقط بر اساس گذشت زمان انجام شود. بیمار باید بتواند با ایمنی کافی راه برود و محدودیتهای جراحی نیز اجازه این کار را بدهند.
مرحله پنجم: تمرینهای تعادلی و عملکردی
قدرت عضلات بهتنهایی برای بازگشت کامل به فعالیت کافی نیست. فرد باید بتواند هنگام ایستادن، تغییر جهت، جابهجایی و انجام فعالیتهای روزمره نیز حرکت خود را کنترل کند.
تمرینهای تعادلی و عملکردی به بهبود هماهنگی بدن کمک میکنند. این تمرینها ممکن است ابتدا در شرایط سادهتر آغاز شوند و با پیشرفت بیمار دشوارتر شوند.
برای مثال، برخاستن از صندلی، ایستادن کنترلشده و انجام حرکات عملکردی متناسب با توان فرد میتوانند بخشی از برنامه باشند.
در مراحل پیشرفتهتر، اگر نوع جراحی و وضعیت بیمار اجازه دهند، ممکن است تمرینهای دشوارتری برای آمادگی فعالیتهای خاص انجام شوند.
مرحله ششم: بازگشت به کار، ورزش و فعالیتهای روزمره
هدف نهایی بسیاری از برنامههای توانبخشی این است که فرد بتواند فعالیتهای خود را با محدودیت کمتر و ایمنی بیشتر از سر بگیرد.
البته بازگشت به تمام فعالیتها به یک اندازه دشوار نیست. شروع پیادهروی معمولی، بازگشت به کار اداری، بلند کردن وسایل سنگین و شرکت در ورزشهای پرفشار هرکدام نیازهای متفاوتی دارند.
پیش از بازگشت به فعالیتهای سنگین باید مواردی مانند قدرت عضلات، دامنه حرکتی، کنترل زانو، میزان تورم و کیفیت اجرای حرکت بررسی شوند.
برای ورزشکاران، ممکن است آزمونهای عملکردی و ارزیابیهای اختصاصی نیز لازم باشند. در بازسازی رباط صلیبی، برای مثال، بررسی قدرت عضلات و آزمونهایی مانند پرش میتوانند در تصمیمگیری درباره بازگشت به ورزش نقش داشته باشند.
بازگشت به فعالیت باید بر اساس آمادگی عملکردی انجام شود، نه صرفاً بر اساس تعداد هفتهها یا ماههای سپریشده از جراحی.
بعد از جراحی زانو چه تمرینهایی را نباید خودسرانه انجام داد؟
تمرین مناسب میتواند به بهبود عملکرد کمک کند، اما حرکت نامتناسب نیز ممکن است به بافتهای در حال ترمیم فشار وارد کند.
به همین دلیل، برخی فعالیتها باید تا زمان تأیید پزشک یا فیزیوتراپیست محدود شوند. این موارد بسته به نوع جراحی متفاوت هستند، اما ممکن است شامل موارد زیر باشند:
- خم کردن زانو بیش از محدوده مجاز
- تحمل وزن بیشتر از مقدار تعیینشده
- چرخش ناگهانی روی پای جراحیشده
- انجام پرش یا دویدن پیش از رسیدن به آمادگی کافی
- تمرین مقاومتی سنگین در مراحل اولیه
- قطع استفاده از بریس یا عصا بدون تأیید تیم درمان
برای مثال، فردی که پس از ترمیم منیسک جراحی شده است ممکن است محدودیتهایی متفاوت از بیمار پس از تعویض مفصل زانو داشته باشد.
بنابراین، پیش از شروع هر تمرین جدید باید مطمئن شوید که انجام آن با نوع عمل و مرحله بهبودی شما سازگار است.
چه مدت بعد از جراحی زانو میتوان به فعالیتهای عادی برگشت؟
مدت بهبودی به نوع جراحی، شرایط عمومی بدن، وجود آسیبهای همراه و میزان پیشرفت توانبخشی بستگی دارد.
برای مثال، بازگشت به فعالیتهای روزمره پس از بعضی جراحیهای محدودتر ممکن است سریعتر انجام شود؛ اما پس از تعویض مفصل زانو یا بازسازی رباط صلیبی، بازیابی کامل قدرت و عملکرد میتواند چندین ماه زمان ببرد.
پس از تعویض مفصل زانو، بسیاری از افراد در چند ماه نخست پیشرفت قابل توجهی در راه رفتن و حرکت تجربه میکنند، اما بهبودی کامل ممکن است بیشتر طول بکشد. پس از بازسازی رباط صلیبی نیز بازگشت به ورزشهای پرفشار معمولاً به دوره طولانیتری نیاز دارد و در بسیاری از بیماران ممکن است حدود ۶ تا ۱۲ ماه یا بیشتر زمان ببرد.
این بازهها صرفاً راهنمای عمومی هستند و نباید بهعنوان زمان قطعی بازگشت به فعالیت برای همه افراد در نظر گرفته شوند.
بهتر است بازگشت به فعالیت بر اساس موارد زیر ارزیابی شود:
- دامنه حرکتی مناسب برای فعالیت موردنظر
- قدرت و استقامت کافی عضلات
- کنترل مناسب زانو هنگام حرکت
- نبود تورم قابل توجه یا افزایش غیرطبیعی علائم
- راه رفتن مناسب و توانایی تحمل فعالیت
- احراز معیارهای اختصاصی جراحی و ورزش

فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو در منزل بهتر است یا کلینیک؟
انتخاب محل فیزیوتراپی به شرایط بیمار و امکانات موردنیاز او بستگی دارد.
فیزیوتراپی در منزل
برای بعضی بیماران، بهویژه در مراحل اولیه بهبودی یا زمانی که رفتوآمد دشوار است، خدمات خانگی میتواند گزینه مناسبی باشد.
در این روش، فیزیوتراپیست میتواند وضعیت حرکتی بیمار را در محیط خانه بررسی کند و تمرینهایی متناسب با نیازهای روزمره او آموزش دهد.
این روش ممکن است برای افرادی که هنوز به واکر یا عصا نیاز دارند، سالمندان یا بیمارانی که جابهجایی برایشان دشوار است، قابل بررسی باشد.
فیزیوتراپی در کلینیک
کلینیک فیزیوتراپی ممکن است فضای تمرینی و تجهیزات بیشتری برای تقویت عضلات، تمرینهای تعادلی و بازگشت تدریجی به فعالیت فراهم کند.
برای بیمارانی که از نظر حرکتی توانایی مراجعه دارند و به تمرینهای پیشرفتهتر نیازمند هستند، این امکانات میتوانند مفید باشند.
در بعضی شرایط نیز ترکیب فیزیوتراپی در منزل و کلینیک قابل بررسی است. انتخاب نهایی باید بر اساس مرحله بهبودی، نوع جراحی و هدف درمان انجام شود.
هزینه فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو در رشت به چه عواملی بستگی دارد؟
هزینه فیزیوتراپی پس از جراحی زانو برای همه بیماران یکسان نیست. نوع جراحی، شدت محدودیت حرکتی، خدمات موردنیاز و تعداد جلسات میتوانند بر هزینه کلی اثر بگذارند.
عوامل مهم عبارتاند از:
نوع جراحی: برنامه توانبخشی پس از تعویض مفصل، بازسازی رباط یا جراحی منیسک ممکن است از نظر نوع و مدت درمان متفاوت باشد.
مدت و تعداد جلسات: نیاز درمانی هر بیمار بر اساس ارزیابی اولیه و روند پیشرفت مشخص میشود.
نوع خدمات: بعضی بیماران به برنامه تمرینی سادهتری نیاز دارند، درحالیکه برخی دیگر به تمرینهای تخصصی و ارزیابیهای عملکردی نیازمند هستند.
محل انجام فیزیوتراپی: هزینه خدمات در منزل ممکن است به دلیل رفتوآمد و شرایط ارائه خدمت با کلینیک متفاوت باشد.
تجهیزات و روشهای مورد استفاده: نوع خدمات موردنیاز و امکانات مرکز میتوانند در هزینه نهایی نقش داشته باشند.
برای برآورد دقیقتر، بهتر است پس از بررسی وضعیت بیمار درباره هزینه هر جلسه، تعداد تقریبی جلسات، خدمات همراه و نیازهای احتمالی آینده سؤال کنید.
چه علائمی بعد از جراحی زانو نیاز به پیگیری پزشکی دارند؟
مقداری درد و تورم پس از بسیاری از جراحیهای زانو طبیعی است؛ اما افزایش غیرعادی علائم یا بروز نشانههای جدید نباید نادیده گرفته شود.
در صورت مشاهده موارد زیر، لازم است با پزشک یا تیم درمان تماس بگیرید:
- افزایش قابل توجه درد یا تورم
- قرمزی فزاینده یا ترشح غیرعادی از محل جراحی
- تب یا بدحالی عمومی
- درد شدید یا تورم جدید در ساق پا
- کاهش ناگهانی توانایی حرکت یا تحمل وزن
درد و تورم ساق پا پس از جراحی میتواند نیازمند بررسی فوری باشد، زیرا احتمال لخته خون باید در نظر گرفته شود. اگر این علائم با تنگی نفس ناگهانی یا درد قفسه سینه همراه شوند، باید فوراً از خدمات اورژانسی کمک بگیرید.
همچنین اگر با انجام تمرین، درد یا تورم به شکل غیرمعمول افزایش پیدا میکند، بهتر است پیش از ادامه یا افزایش شدت تمرین، برنامه خود را با فیزیوتراپیست یا پزشک بررسی کنید.
چگونه یک مرکز فیزیوتراپی مناسب در رشت انتخاب کنیم؟
انتخاب مرکز فیزیوتراپی یکی از بخشهای مهم برنامه بهبودی پس از جراحی زانو است. بهتر است مرکزی را انتخاب کنید که برنامه درمان را بر اساس نوع عمل و وضعیت واقعی بیمار تنظیم کند.
پیش از شروع درمان، این موارد را بررسی کنید:
- آیا نوع جراحی و دستورهای جراح در برنامه لحاظ میشوند؟
- آیا دامنه حرکتی، قدرت عضلات و الگوی راه رفتن ارزیابی میشوند؟
- آیا تمرینها متناسب با مرحله بهبودی پیشرفت میکنند؟
- آیا درباره مراقبتهای خانگی و محدودیتهای حرکتی آموزش داده میشود؟
- آیا میزان پیشرفت در جلسات بعدی بررسی میشود؟
- آیا برای بازگشت به کار یا ورزش، معیارهای مشخصی در نظر گرفته میشوند؟
تعداد دستگاهها بهتنهایی نشاندهنده کیفیت فیزیوتراپی نیست. مهمتر این است که برنامه درمانی متناسب با هدف بیمار باشد، محدودیتهای جراحی را رعایت کند و روند پیشرفت بهطور منظم بررسی شود.
فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو در سحر فیزیوتراپی رشت
اگر در رشت زندگی میکنید و پس از جراحی زانو به توانبخشی نیاز دارید، بهتر است پیش از شروع جلسات، نوع عمل، وضعیت فعلی زانو و دستورهای پزشک مشخص باشند.
در یک برنامه مناسب فیزیوتراپی، ابتدا دامنه حرکتی، میزان تورم، قدرت عضلات و توانایی انجام فعالیتهای روزمره بررسی میشوند. سپس تمرینها و روشهای موردنیاز بر اساس شرایط بیمار انتخاب میشوند.
در مراحل ابتدایی ممکن است تمرکز بر کنترل علائم و بازیابی حرکت باشد؛ درحالیکه در مراحل بعدی، تقویت عضلات، بهبود تعادل و تمرینهای عملکردی اهمیت بیشتری پیدا میکنند.
هدف از این فرایند، صرفاً کاهش درد در زمان جلسه نیست؛ بلکه باید زمینه لازم برای بازگشت تدریجی به فعالیتهای روزمره، کار و در صورت مناسب بودن شرایط، ورزش فراهم شود.

جمعبندی
فیزیوتراپی بعد از جراحی زانو در رشت بخش مهمی از روند بازیابی حرکت و عملکرد است. این فرایند میتواند شامل کنترل درد و تورم، بازیابی دامنه حرکتی، تقویت عضلات، اصلاح راه رفتن، بهبود تعادل و بازگشت تدریجی به فعالیت باشد.
بااینحال، برنامه توانبخشی پس از تعویض مفصل زانو، جراحی منیسک، بازسازی رباط صلیبی و سایر جراحیها یکسان نیست. نوع عمل، دستور جراح، وضعیت بافتهای ترمیمشده و میزان پیشرفت بیمار باید در تعیین تمرینها و زمان افزایش فعالیت در نظر گرفته شوند.
برای بازگشت ایمنتر به زندگی روزمره، لازم است تمرینها بهصورت تدریجی انجام شوند، محدودیتهای تعیینشده رعایت شوند و روند بهبودی به شکل منظم ارزیابی شود.
اگر پس از جراحی زانو با ضعف عضلات، محدودیت حرکتی یا دشواری در راه رفتن مواجه هستید، بهتر است برای تنظیم برنامه مناسب توانبخشی با پزشک و فیزیوتراپیست مشورت کنید. هدف نهایی این است که حرکت و توانایی انجام فعالیتهای روزمره با ایمنی بیشتر و کیفیت مناسبتری بازیابی شوند.
